Is het merk Memory in gevaar?

Merk Memory in gevaar?
Merk Memory in gevaar?

Het merk Memory van Ravensburger ligt onder vuur. Jaludo mag van de Rechtbank Amsterdam het woord “memory” samen met een ander woord gebruiken in de naam van haar geheugenspellen. Met het woord “memory” in de naam wordt gedoeld op de inhoud van het spel, en niet op het merk, aldus de rechtbank.

Memory: wie kent het niet?

Wie is er niet opgegroeid met Memory? Het bekende gezelschapsspel dat je kortetermijngeheugen test en dat met de leeftijd moeilijker wordt. Of is dat alleen mijn frustratie… Sinds 1959, toen dit spel voor het eerst door Ravensburger op de markt werd gezet, zijn er al meer dan 50 miljoen exemplaren in 70 landen verkocht. De naam Memory is dan ook een begrip voor jong en oud. De naam Memory is in 1971 door Ravensburger als merk geregistreerd in de Benelux landen. Ravensburger brengt verschillende varianten van haar spel op de markt, zoals Jonge dieren Memory, My first Memory, My Finney Memory, Frozen Memory en Cars Memory.

De concurrent

Jaludo ontwikkelt online spellen. Zij biedt allerlei geheugenspellen aan op websites en app’s. Net als bij Ravensburger biedt Jaludo allerlei varianten aan, zoals Nemo Memory, Oceaan Memory, Dieren Memory, My Little Pony Memory, Christmas Memory, Spiderman Memory en zelfs een Justin Bieber Memory.

Als merkhouder eiste Ravensburger dat Jaludo het gebruik van het bekende merk Memory zou staken. Een kat in ‘t bakkie zou je denken. Het gaat immers om dezelfde naam, die bovendien ook wordt gebruikt voor geheugenspellen. Maar het pakte heel anders uit.

Memory zegt iets over het spel

Volgens de rechter dragen veel geheugenspellen het woord “memory” in hun naam. Bovendien is het woord “memory” een algemeen bekend begrip, dat bijvoorbeeld ook terugkomt in woorden als “memorystick” en “memorycard”. Het publiek zal volgens de rechter dan ook begrijpen dat het woord “memory” ziet op de inhoud van het geheugenspel en niet op het merk. Door de combinatie met een ander woord is geen sprake van gebruik als merk en dus is er geen sprake van inbreuk.

Geen merkgebruik?

Dat het woord “memory” als merk is geregistreerd, betekent niet dat je dit woord helemaal niet meer mag gebruiken. Het is nu eenmaal een woord dat beschrijvend is voor veel producten. Het moet daarom mogelijk blijven dit woord voor dat doel te gebruiken. Zo lijkt mij dat niet verboden kan worden op het spel te vermelden dat het “een memoryspel” is. 

Ik zet wel grote vraagtekens bij de overweging van de rechter dat het woord “memory” (door de combinatie met een ander woord) niet als merk  is gebruikt door Jaludo. Allereerst is het woord Memory in de naam van de spellen opgenomen en bovendien met een hoofdletter geschreven. Dat duidt vaak op merkgebruik. Ook opvallend is dat Jaludo het blijkbaar niet heeft aangedurfd om alleen de naam Memory op haar spellen te plaatsen. Waar zij eerst nog spellen onder de naam Memory (1 tot en met 5) aanbood, kregen deze spellen na de sommatie van Ravensburger de naam Jaludo Memory (1 tot en met 5). Is er door die toevoeging in de naam ineens geen sprake meer van merkgebruik?

De vraag of een woord beschrijvend wordt gebruikt, of als merk, is moeilijk te beantwoorden. Dit hangt af van de opvatting van het publiek. De rechter stelt vast hoe hij denkt dat het publiek het teken waarneemt: als merk of als beschrijving van de inhoud. Dit is dus per definitie subjectief, wat het ook lastig maakt om het oordeel van de rechter in hoger beroep te bestrijden.

Gevolgen voor het merk Memory

Nu de rechter geoordeeld heeft dat de combinatie van het woord “memory” met een ander woord in de naam van het spel is toegestaan, betekent dit een behoorlijke beperking van de rechten van Ravensburger. Zij moet nu toestaan dat anderen haar merk in de naam van hun spel gebruiken.

Het gevaar dreigt bovendien dat haar hele merk onderuit wordt gehaald. Jaludo is namelijk ook een procedure gestart om het merk Memory ongeldig (nietig) te laten verklaren. Als Jaludo dat lukt, is Memory geen beschermd merk meer en mag iedereen deze naam gebruiken, ook zonder toevoeging.

Memory geen geldig merk?

De merkinschrijving kan nietig worden verklaard, als de rechter in die procedure oordeelt dat het woord “memory” alleen maar beschrijvend is voor het spel. Een beschrijvend teken kan namelijk geen merk zijn. Zo kan het woord “kaas” geen geldig merk zijn voor kaas. De overwegingen van de rechtbank neigen hier wel een beetje naar. “Memory” is volgens de rechtbank immers een woord dat voor veel geheugenspellen wordt gebruikt. Daarbij vindt de rechter dat het woord “memory” beschrijvend is gebruikt, ondanks dat het in de naam van het spel staat.

Een beschrijvend teken kan door intensief of langdurig gebruik wel door het publiek als merk worden gezien. We noemen dit inburgering. Ravensburger zal daar in de nietigheidsprocedure zeker een beroep op doen en dat proberen aan te tonen. Ook daar zal dus de lastige vraag moeten worden beantwoord of het publiek de naam Memory op het spel van Ravensburger waarneemt als merk, of opvat als een beschrijving van de inhoud van het spel. Ik ben benieuwd naar jouw mening!

Er is nog een andere optie. Misschien werd het merk in het verleden wél als merk gezien, maar inmiddels niet meer. Misschien is het merk Memory verwaterd tot soortnaam: een generieke naam voor geheugenspellen. Vele merken zijn op deze manier ten onder gegaan. Aspirine, asfalt, walkman… Hoe kan dat? Door bijvoorbeeld bij de introductie van een nieuw product geen generieke naam te verzinnen, door verkeerd gebruik van het merk, als werkwoord of zelfstandig naamwoord of door onvoldoende tegen inbreuk op te treden. Dit kan leiden tot een verval van het merkrecht. Dit zou Jaludo dan wel moeten vorderen. Uit het vonnis van de rechtbank blijkt niet dat zij ook het verval vordert.

Gelet op de grote gevolgen voor Ravensburger, vermoed ik dat zij wel in hoger beroep zal gaan. Ik ben benieuwd hoe jij denkt dat dit zal aflopen. Laat gerust een reactie achter!

 

 

 

 

 

 

 

Geen auteursrechten voor slogan Bavaria

Weet jij van wie de volgende slogans zijn? “I’m lovin it“,  “Ik ben toch niet gek” of “Heerlijk, helder, ….“? Bij het horen van een slogan weten wij vaak al van wie hij is. Een heel effectief…

Brexit: gevolgen voor EU merken

De Brexit is een feit: over twee jaar zal het Verenigd Koninkrijk geen lid meer zijn van de EU. De gevolgen van het vertrek van de Britten uit de EU zijn op dit moment nog niet te…

2 comments

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *